ثـــلاثین و ثــلاثین و ثــلاثین

ثـریا کرد با مـن تـــیغ بـازی

عطارد تا سحر افسانه سازی

ثبت است به کـار روزگارم

بــر دیـده ، وظـیفۀ تـو دارم

خـندان نشـست و شـمع شبستان غیر شد

رحمی به گریه های  شبِ تار من نکرد

خیز و به ناز جلوه دِه قامتِ دلنواز را

چون قدِ خود بُلـند کن پایۀ قدر ناز را

خوش آن نیــاز کــه رفــع حـیـا تـواند کـرد

نگـــاه را بــه نگــــاه  آشـــــنا تــواند کــرد

خوش آن غرور که وام دوصد جواب سلام

بــه یـک کــرشــمۀ ابـــرو ادا تــواند کــرد

خوش آن ادا که هــزاران هــزار وعدۀ ناز

بـه نـیـم  جُـنبـش مــژگــان روا تــواند کرد

خودنمایی کِی کند آنکس که واصل شد به دوست

چــون نمــاید مَـه  چــو گـردد متـصل با آفـتــاب

خواهم که ز بیداد تو فریاد بر آرم

چندان که دگـر طـاقتِ فریاد نباشد

خوار می کن، زار می کش، مِنتت بر جان ماست

خــواری ظـاهــر  گـُــواه عِــزّتِ پنهــان ِ مــاست

خنده ات  بـر مــا و بــر داغ دل درمــانده چیست

گریه ات  بر حال ما گر نیست باری خنده چیست

خُمخانه ای  نمی طلبم از شرابِ وصل

یک قطره بازماندۀ جامی مرا بس است

خِرمن مُشک چو بر دور مَهَت ظاهر شد

دود از جان من سوخته خِرمن  برخاست

خُـــرّم دل آن کــس کــه ز بُـستـان تو آید

گـــُل در بغــل از گـشتِ گلــستـان تو آید

خوش میگذری غنچه گشای چمن کیست

ایـن بـــــاد کـــه از جُـنبـش دامـان تو آید

خـــانه پُـر بـود از مَـتــاع صَـبر ایــن دیــوانه را

سـوخت عـشـق خــانه ســوز اوّل متـاع خــانه را

خواه آتش گوی و خواهی قرب، معنی واحد است

قـُربِ شمـع است آنـکه خـاکـستر کـُند  پـروانه را

خاطر هر کس ازو میشد به نوعی شادمان

شادمان گشتم که با من همچنان باشد، نبود

آنـکس که مـرا از نظر انداخته اینست

اینست که پامـال غـمم سـاخته، اینست

آنکه در بـاغ دلـم  ریـشه فـرو بُـرده  ز نــو

گرچه نوخـیز نهالـیست، سراپـا  ثـَمَر است

آنــکه بیـند هـمــه عـیـبم، نرسـیدست آنجــا

که هنرها همه عیب و همه عیبی هنر است

آه تــا کِـی ز سفـر بـاز نیـایی بازآ

اشتیاق تو مرا سوخت کجایی بازآ

ابـروی تـو جُـنبـید و خـدنگـی ز کمــان جست

بر سینه چنان خورد که از جوشـن جان جست

این چشــم چـه بــود، آه کــه نـاگــاه گـُشــودی

این فتنه دگر چیست که از خوابِ گران جست

از پـی ِ بهـبودِ درد مــا  دوا سـودی نداشت

هر که شد بیمار درد عشق، بهبودی نداشت

از عهده چون آید برون  گر بر زمین آمد سری

آن نیمه های شب که او  با مدعی ســاغـــر زند

آتشفشان است این هــوا، پیــرامُن ِ مــا نگـذری

خصمی به بال خود کند مرغی که اینجا پَر زند

اگر بیـند مـرا طفــلی بــه ایــن آشفــــتگی ، داند

که از عشق پری رُخساره ای  دیوانه خواهم شد

اگــر خــود همــره جـانـان نـرفتـم

ولــی فرسنگـها افغــان مــن رفت

ای دل سِـپری ساز ز پولادِ صبوری

با عـربدۀ سخت کمانی که مرا هست

ای هـم نفسان بـودن و آسـودن ما چیست

یاران همه کردند سفـر، بـودن ما چیست

ای چرخ همان گیر که از جور تو مُردیم

هـر دَم الـمی  بـر الـم افـزودن ما چیست

این زمان یاربّ مهِ محفل نشین من کجاست

آرزو بخـش ِ دل انـدوهگـین ِ مـن کـُجـاست

ای صَـبا یـاری نمـا  اشـکِ نیـاز مـن ببـین

رنجه شو بنگـر که یار نازنین من کجاست

گـر چه از دل میرود عـشق ِ به جان آمیخته

بـا وجـودِ ایـن وداع ِ صَعب، گـریان نیسـتیم

گو جراحت کهنه شو، ما از علاج آسوده ایم

درد گو ما را بکـُش، در فکـر درمان نیستیم

گر چه کردم ذوقها  از آشناییهای او

انتقام از من کشید آخر  جداییهای او

گـر ریخت پــر عقابی، فـرّ هُـما بماند

جـاوید ســایۀ او  بــر فـرق مــا بمـاند

گردون ذخـیره سازد گردِ سمّ سمندش

کـز بهـر چشم گردون این توتیـا بماند

گر دست تیـغ فـتنه گـردون بلند سازد

خشک از نهیب عدلش اندر هوا بماند

گـر جـان گذاشت خالی نخل رسیدۀ او

از هـر دو تـازه نخلش او را بجا بماند

گر نمی آیم به سوی بزمت از شرمندگی است

زان که هر دَم پیـش جمعی شرمـسارم میکنی

گـر بـدانی حـال مـن گـریـان شـوی بی اختیار

ای کـه مــنـع ِ گـریـۀ بـی اخـتـیـارم مـیـکـنـی

گر نمی پویم رهِ دیدار، عذرم ظاهر است

بس که در زنجیر غم ماندم، ز پا افتاده ام

گر همه مرهم شوی ما را نباشی سودمند

کز تو پُر آزردگی داریم و بس آزُرده ایم

گرچه دوری میکنم بی صبر و آرامم هنوز

می نمایم این چنین وحشی  ولی رامم هنوز

گریه کن بر حسرت و درد من ای ابر بهار

کاین چنین  فصل غم آن گلعُـذارم می کـُشد

گشت ز تاب و طاقتم تاب رقیب، منفعل

هیچ خجل  نمی شود طبع ستیزه رای تو

گشته ام  آواره، صد منزل ز ملکِ عافیت

میدواند همـچنان  بخـتِ بد  از  دنـبال مـن

گشته ام خاموش و پندارد که دارم راحتی

چند حرفی از درون ِ ریش  میگویم به او

گشته پایم رازدار طول وعرض کوچه ای

چـشم را جـاسوس راهِ انتـظاری  کـرده ام

گفتم بگو از آن لبِ شیرین، حکایتی

صد تلخ گفت، دلبر شیرین کلام من

گفـتم ز کـار بُـرد مرا  خـنده کردنت

خندید و گفت من به تو کاری نداشتم

گلخن فروز حَسرتم، گِرد آورم خاشاکِ غم

بی درد پندارد که من  گشتِ گلستان میکنم

گلشن در هم شکفت آن بی مُروّت بین که میخواهد

چنـیـن فصـلی در ِ بُـسـتان بـه روی دوســتان بندد

گلشن شوقی هوس دارم که رضوان از بهشت

بــر در ِ بـــاغ آید و ســـوی گـلــســتانم کــشـد

گـمان دارند خلـقی کـز تو خـواریها کـشم آخـر

عزیز من یقین خواهد شد آخر این گمان یا نه؟

گو جان ستان از من که من تن در بلای او دهم

پیکر به خون اندر کشم ، جان خونبهای او دهم

گو مکن غمزۀ او  سعی به دلداری ما

زان که دادیم دل خویش به دلدار دگر

گـوگــرد احمـر کِـی کـُند کـار غـبار راهِ تـو

این کیـمیا  گـر باشدم خاکِ سـیه را زر کنم

گـر توتیایی افکنی در دیده ام  از  راهِ خـود

از رشکِ چشم خود نمک در دیدۀ اختر کنم

کـنارم هســتی و امّــا دلـم تــنگ میــشه هـــر لحــظه

خودت میدونی عادت نیست فقط دوس داشتن  محضه

بهر آن حلقه به گوشیم که بودیم ای باد

برســان بنـدگی مــا  بـه خـداونـد قـدیم

با بُلهـوس از پـاکی دامـان تو گـفتم

تا باز به دنبـال تو، بیهـوده نگـردد

باغــبان ِ چـمن ِ حُـسن تـوأم  گـو دگـران

گل نچینند که من با خس و خارش سازم

بر اوج تختت کـاندر او سیـمُرغ شهـپَر گـم کند

من پشه و از پشه کم، کی عرض بال و پر کنم

بـر بـی کـسی مـن نـِگـر و چــارۀ مـن کـن

زان کز همه کس بی کس و بی یارترم من

بیـداد کـنی پیـشه و چــون از تــو کـنم داد

زارم بـکـشی کــز کـه ستمـکـارتـرم مــن

بسـیار عذابـی کـه کـشـیدیم ، ولیـکن

دشـوارتر از هجـر، عذابـی نکشیدیم

بلـبل آن بــه کـه فـریبِ گــل رعــنـا نخــورد

که دو روزی است وفاداری یاران دو رنگ

بُوَد آهو که صیّادش به یک تیر افکند در خون

دلـی را صـید کـردن کـوشش بسـیار میخـواهد

به سودای تو مشغولم، ز غوغای جهان فارغ

ز هجـر دائـمی ایـمن، ز وصل جاودان فارغ

به کـُنج این قفس افـتاده عـاجز من همان مُرغم

کـه تعــلـیم ِ خـلاص ِ بستـگـان ِ دام  می کـردم

به اندک صبر دیگر رفته بود این ناز بی موقع

غلط کردم چرا این صلح بی هنـگام  می کردم

بی جوشن فولادِ صبوری نروی پیش

کاین لشکر بیداد، عجب سخت کمانند

بی رُخ جان پرور جانان مرا از جان چه حظ ؟

از چنان جانی که باشد بی رُخ جانان چه حظ ؟

بی لبت خون دلـی بـود کـه دورم می داد

مِـی که در ساغر و پیمانۀ من بود امروز

بس که شب قصۀ دیوانگی از من سر زد

بـر زبـان ِ هـمه، افـسانـۀ مـن بـود امروز

بی موجب از او رنجم و بی وجه کنم صلح

اینــها نـکـــنم ، عــاشـق ِ دیــوانـه نبـــاشـم

بیــگانه شــوم از تــو کـه بیــگانه پـرسـتی

آزار کــشـم  گـــر  ز تــو بیــگانه نبـــاشـم

بیا ای باد، خاکم بر سر هر رهگذر افکن

که دامانش بگیرم هر کجا دامن کشان آید

با آنـکه روز وصـل او دانم  که شوقم میکـُشد

ندهم به صد عمر ابد، یک ساعتِ آن روز را

بـا اینـهمه خجـالت و ذلت کــه میـکــشم

از هم فرو نریخت زهی روی سخت ما

با تو اخلاصم دگر شد بس که دیدم نقض عهد

مـن کـه در آتـش نگـردانـم عـیـار خـویـش را

بـادۀ این شیـشه بیش از ســاغــر اغیار نیست

بشکـنیم از جـای دیگـر مـا خـُمـار خویـش را

با خاکِ مـن آمیخته خونـابۀ حسـرت

زین آب سرشتـند مرا، طینـتم اینست

باز با من هر زمانش خشم و نازی دیگر است

خـشم و نـاز او نمیدانم کـه باز از بَهـر چیست

بازم از نو خم ابروی کـسی در نظر است

ســـلخ مــاهِ دگر و غــرۀ  ماهِ دگـــر است

بشـتابید و بـه مجــروح کـُهـن مُـژده بَـرید

که طبیب آمد و در چارۀ ریش جگر است

بسیار ستمکار و بسی عهد شکن هست

امّــا به ستمـکاری آن عهد شکن نیست

بشتاب رفیقا  که عزیزان همه رفتند

ساکن شدن و راه نپیمودن ما چیست

به صد خواری مرا کشتی وفاداری همین باشد

نکردی هیچ تقصیر، از تو دارم  شرمساریهـا

به هر جا میرسم افســانۀ عـشق تـو میگویم

به این افسانه گفتن عاقبت افسانه خواهم شد

به هــوای بــاغ مُـرغــان همـه بالـها گـُـشـاده

به شکنج دام، مُــرغی چــه کـُند که پَـر ندارد

بکش و بسوز و بگذر منگر به این که عاشق

بجز این که  مهـر ورزد ، گـُنهی دگــر ندارد

بیرون  دویده ایم  ز محنت سرای غم

معلـوم میـشود  ز گـریبـان چـاکِ مـا

عشق لیلی سخت زنجیری است مجنون آزما

این کسی داند که زنجیری بُـوَد در گـردنـش

عجب کیفـیـتی دارم بلـند ازعـشق  و مـی ترسـم

که چون منصور حرفی گویم و در پای دار افتم

عجب مُرغی نه جایی در قفس نی از قفس بیرون

ز دام  و دانــه  و  پـروازگــاه  و آشــیان  فـــارغ

عـجـز و نـیـاز روزم اگــر بـی اثــر بُـوَد

تـأثـیـر گـریـۀ دل شـب را  چـه میـکـنـی

عُذرم این بس اگر از کوی تو رفتم که نماند

نــام نیـکی که تـوانم بَدَلـش سـاخت به ننگ

عشق گویی عزتم کن، عشق و خواری گفته اند

عــاشـقـی را  مـــایـۀ  بـی اعـتـباری  گــفته اند

عشق ما پرتو  ندارد مـا چراغ مُرده ایم

گرم کن هنگامۀ دیگر که ما افسرده ایم

عمر کردم صرف او فعلی عبث کردم، عَبَث

سـاخـتم جـان را فـدای او  غـلط کردم، غـلط

عُـمــرت دراز بــاد  کـه مـــا را  فـَــراق تــو

خوش می بَرَد به زاری و خوش زار میکـُشد

عمریست کز پیش نظر بگذشت آن بیدادگر

ما بر سر آن رهگذر افتاده حیران همچنان

عـاشق یکـرنگ را یـار وفـادار هست

بندۀ شایسته نیست ورنه خریدار هست

عرض فروغ چون دهد مشعلۀ جمـال تو

قصه به کوتهی کشد شمع زبان دراز را

عـزت مبَر در کار دل این لطفِ بیش از پیش را

این بس که ضایع میکنی بر من جفای خویش را

عشقم خـراش سینه شد  گـو لطف تو  مرهم منه

گــر الـتفـاتی میکنی  نـاسـور کـُن ایـن ریـش را

عشق آن دقیقه نیست که از کس توان نهُفت

مــردم  مگــر نگــاه بــه سیـمـا نمــی کــنند

عـشـق است کـه ســر در قـدم ِ نـاز نهــاده

حُسن است که میگردد و جویای نیاز است

عشقـبازان رازداران ِ هَمَـند، از مــن مَپــوش

همچو من بی عزّتی، یا قدر و مقداریت هست

عیب مجـنون مکـن ای منکـر لیلـی، که درو

حالتی هست که آن بر همه کس ظاهر نیست

چشم ظاهربین، بر آزار است وای ار بنگرد

این گلستانـها که پنهان زیر خارستان ماست

چشم غارت کرده را صعب است از دیدار دوست

هیچ عـاشق را  الهـی هـرگــز ایـن کــوری مبــاد

چـشم مــا را نـرسد  بیـشـتر از بــام و دری

ای خوشا دولت آن دیده که بر طلعتِ توست

چو شمــع، شب همه شب، سوز و گریه زانم بود

کـــه ســرگــذشتِ فـَـــراق تــو  بـر زبـــانم بــود

چه اداهــا که ندیدم، چه نظـرها که نکرد

بنده اش  من که عجب بنده نواز آمده بود

چه کنم با دل خود کام ِ بَلا دوست، که او

میرود بیشـتر آنجـا کـه بلایی سِـپر است

چیست باز این زود رفتن یا چنین دیر آمدن

بعدِ عمری کامدی  بنشین زمـانی  پیـش مـا

چون نمی آید  به ساحل غرقۀ دریای عشق

میزند بیهوده از بهـر چه  چندین دست و پا

چیست قصدِ خون من آن ترکِ کافر کیش را

ای مُسلمـانـان  نمـی دانـم گـُـنــاهِ خـویـش را

چرا ستمگر مـن بـا کسی جـفا نکند

جفای او همه کس میکشد چرا نکند

چشمۀ فیض گشا خاطر فیاض شماست

وه چه باشد که به مـا طـبع روانی بدهد

چندی بکوشم در وفا کز من نپوشد راز خود

هم محرم مجلس شوم ، هـم بـاده پیـمایی کنم

چو باشد باده در خُم تلخی و حالی دگر دارد

تصــرف کــردن بادیــش  از کیفـیت اندازد

چو خواهم کز رهِ شوقش دمی بر گِردِ سر گـَردَم

به نزدیکش روَم صد بار و باز از شرم برگـردم

چو مجنون تازه سازم داستان عشق و رسوایی

که این هـم در میـان مردمـان افسانه ای  بـاشد

چـون دهـم جـان کفنـم پیـنۀ مَـرهم گردد

بس که از تیغ توأم زخم بر اعـضا بـاشد

چون تو در دیده نشستی نرود اشک بلی

کِی روَد طفـل ز جـایی کـه تماشـا بـاشد

چون سبزه قدم بر لبِ جویی ننهادیم

چون لالـه قـَدَح بر لبِ آبی نکشیدیم

چون عشق خواهم دشمنی این جان ایمن خفته را

تا بـاز صـد ره  هـر شبـی  تغـییر جــای او دهـم

چه خوش بودی دِلا، گر روی او هرگز نمی دیدی

جـفـاهـــای چُـنـین ، از خـوی او هرگز نمی دیدی

چهـا با جان خود دور از رُخ جانان خود کردم

مگر دشمن کند، اینها که من با جان خود کردم

بـا آنکه روز وصل او دانم که شوقم میکـُشد

ندهم به صد عمر ابد یک ساعتِ آن روز را               

از زمـزمــه دلتـنـگـیم، از همـهـمـه بیــزاریم

نــه طــاقت خـامـوشی، نـه تـابِ سُخـن داریم

آوار پریشـانی است،  رو سوی چه بُگریزیم؟

هنگامه حیرانی است  خود را به که بسپاریم؟

من راه تورا بسته ، تو راه مرا بسته

امید رهایی نیست وقتی همه دیواریم

از  خــاطر غنـچه ها   دلم    تنگ تر  است

بشــکن   دل   بی نوای   ما  را   ای  عشق

این ساز، شکسته اش  خوش آهنگ تر است

سـیر نمیـشـوم ز تـو اِی مـهِ جان فـزای مـن

جور مکن ، جفا مکن، نیست جفا سزای من

شيوه و نـاز تو شيرين ، خط وخال تو ملـيح

چشم و ابروى تو زيبا، قد و بالاِى تو خوش

شكـر چشـم تـو چـه گـويم كـه بدان بيمـارى

ميكـُـند درد مـرا از رُخ ِ زيبـاى تـو خــوش

بوى شير از لبِ همچون شكرش مى آيد

گرچه خون ميچكد از شيوۀ چشم سيهش

من کجا و تو کجا ؟  زاهد و محراب کجا ؟

طاعت نتوان کرد  گنـاهی بکنیم

از مدرسه رو به خانِقاهی بکنیم

طایر دولت اگـر باز گـذاری بکـُند

یار باز آید و با وصل قراری بکند

طـُرفه روزی که شبـش با تو به پایان رسید

از پـِی حســرت آن مــونـس خـمـّــار شــدم

طـُرّۀ گیسوی دلدار به هر کوی و دری است

پس به هر کوی و در از شوق سفر باید کرد

طوطی باغ ِ محبت  نرود کـُلبۀ جُغد

باز ِ فردوس ، کجا کـَلبِ معلـّم باشد

طوطیی را بخیال شکری دل خوش بود

ناگهـش سیـل فنـا نقـش امـل بـاطل کرد

طیرۀ جلوۀ طوبی قد چون سرو تو شد

غیرتِ خُلدِ بَـرین ساحت بُستان تو باد

تسـبیح کـُنان لقـای او میجـویند

ذراتِ وجـود عــاشـق روی ویَـند

با فطرتِ خویشتن ثـنا جوی ویـند

ذرّه ای نیست به عالم که در آن عشقی  نیست

بارک الله  که کـران تـا به کـران حاکم اوست

ذرّه ای نیست که از لطف توهامون نبود

قطره ای نیست که از مهر تو دریا نشود

ذرّه را تـا نبُـوَد همّـتِ عــالـی حـافظ

طالبِ چشمۀ خورشیدِ درخشان نشود

پری رویان قرار از دل چو بستیزند بستانند

سرشک گوشه گیران را چو دَریابند دُریابند

رُخ مهر از سحرخیزان نگردانند اگر  دانند

سودای زلف و خالت جز در خیال ناید

اندیـشۀ جمــالت جـز در گمــان نگنجد

سرو چمان من چرا میل چمن نمیکند

همــدم گــل نمیشود یـادِ سمـن نمیکند

سر و چشمی چنین دلکش تو گوئی چشم ازو بردوز

بُـرو کـاین وعـظِ  بـی معـنی مـرا در سـر نمیـگیرد

سر نهم بر قدم دوست به خلوتگه عشق

لب نهم بر لب شیرین تو ، فرهـاد شوم

سر نهم بر خاک کویش ، جان دهم در یاد رویش

سر چه باشد ، جان چه باشد ، چـیز نایابی ندارم

سر ِ خُــم  بـاز کـن ای پیر که در درگـهِ تو

با شعف ، رقص کنان ، دست فشان آمده ام

سحــرم دولـتِ بـیــدار بـــه  بــالـین آمـــد

گــفت بـرخـیز کـه آن خسـرو شـیرین آمد

سحر چون خسرو خاور عَلـَم بر کوهساران زد

بـدسـت مــرحمَـت  یــــارم دَر ِ امـّیدواران  زد

ستم از غمزه میاموز که در مذهبِ عشق

هـر عمل اجری و هر کرده جزائی دارد

سالهــا دل طلب جـام جم از ما میکرد

آنچه خود داشت ز بیگانه تمنـّا میکرد

ساقـیــا جــام مِـیَم ده کـه نگـارندۀ غـیب

نیست معلوم که در پردۀ اسرار چه کرد

ساقی ار باده ازین دست به جام اندازد

عارفان را همه در شرب مـدام اندازد

چــو نقـشش دسـت داد اوّل  رقـــم بـر جـان سپــاران زد

در ازل پـرتــو حُـسـنت ز تجَـلـّی دَم زد

عـشـق پیـدا شـد و آتش به همه عالم زد

در این شبِ سیـاهم  گم گشته  راهِ مقصود

از گوشه ای  بُرون آی  ای کوکبِ هدایت

در حجـابیم و حجـابیم و حجـابیم و حجاب

این حجاب است که راز مُـعمـّای من است

در دلــم بــود کـه آدم شوم  امّا نشدم

بی خبر از همه عالم شوم  امّا نشدم

در غم دوری رویش همه در تاب وتبـند

همــه ذرّاتِ جهــان در پـی او در طلبند

در غم هجر رُخ ماهِ تو در سوز و گـُدازیم

تا به کِی زین غم جانکاه بسوزیم و بسازیم

در محفل دوستان بجز یاد تو نیست

آزاده نبــاشد  آنـکـه آزادِ تـو نیست

در میخــانه  بروی همـه باز است هنوز

سینۀ سوخته در سوز و گداز است هنوز

درخت دوستی بنشان که کام دل ببار آرد

نهال دشمنی برکـَن که رنج بی شمار آرد

دردِ من عشق تو و بستر من ، بستر مرگ

جُـز تـوأم هـیچ طبیبی و پـرستـاری نیست

دردا که از آن آهوی مُشکین ِ سیه چشم

چون نافه بسی  خون دلم در جگر افتاد

دردی است در دل ما ، درمان نمی پذیرد

دستی به عاشقان ده  کز شوق ِ دل بمیرند

دست افشان بسر کوی نگار آمـده ام

پای کوبان  ز پـِی نغـمۀ تـار آمده ام

دست در حلقۀ آن زلف دوتا نتوان کرد

تکیه بر عهد تو و باد صبـا نتوان کرد

دست من بر سر زلفین تو بند است امشب

با خبر بـاش کـه پایم به کـمند است امشب

دلم جز مهر مه رویان طریقی بر نمیگیرد

ز هر در میدهـم پندش ولیکن در نمیگیرد

دلـنِشان شد سُخنم  تا تـو قبولش کردی

آری آری  سخـن ِعـشــق نشـانی دارد

دمی با غم بسر بردن جهان یکسر نمی ارزد

بمِـی بفـروش دلـق ما کـزین بهتر نمی ارزد

دو تـا شد قامـتم همچون کمانی

ز غم پیوسته چون ابروی فرّخ

دهان تنگِ شیرینش مگر مُلکِ سلیمان است

که نقش خاتم ِ لعلـش  جهان زیر نگین دارد

دیـده ای  نیـست نبیند رُخ ِ زیبــای تو را

نیست گوشی که همی نشنود آوای تو را

دیدی ای دل که غم عشق دگر بار چه کرد

چـون بشد دلـبر و بـا یـار وفا دار چه کرد

دیـر اسـت کــه دلـــدار  پیــامی نفـرستاد

ننــوشـت ســلامـیّ و کــلامـی نفــرسـتاد

عاشق مست مرا خادم درگاه نمود

خُرّم آن روز که ما عاکف میخانه شویم

از کف عقل بُرون جسته و دیوانه شویم

خزان و زردی آنرا نهم در پشتِ سر روزی

که در گلزار جان از گلعذار خود خبر گیرم

خسروا  گـوی فلک در خم چوگان تو باد

ساحت کون و مکان عرصۀ میدان تو باد

خط ساقی گر ازین گونه زند نقش برآب

ای بسا  رُخ که به خـونابه مُنقــّش بـاشد

خــم ابروی تــو در صنعت تیـرانـدازی

بُرده از دست هر آنکس که کمانی دارد

خـَم ابـروی کـَجَت قـبلـۀ محــرابِ مــن اسـت

تابِ گیسوی تو خود راز تب و تابِ من است

خواست شیطان بد کند با من ولی احسـان نمود

از بهشـتم بُــرد بیـرون  بسـتـۀ جـانـــان نمــود

خواستم بر کنم از کعبۀ دل هر چه بُت است

تــا بـَر ِ دوسـت مُکــرَّم شــوم  امّـــا نـشـدم

او ز پنـدار من خسته  نهان است هنوز

مــا ز دلـبستگی حیله گران بی خبریم

از پریشانی صاحب نظران بی خبریم

مـــا نـدانیــم کــه دلـبسـتۀ اوئیـم همــه

مست و سرگشتۀ آن روی نکوئیم همه

ماهِ خورشید نمایَـش، ز پس پردۀ زُلف

آفتابـیست که در پیش ، سحــابی دارد

ماهِ رُخسار فروزنده ات  ای مایۀ عیش

بی نیـازم بخدا از خور  و از مـاه نمود

مژده، ای ساکن بتخانه که پیروز توئی

یــار ِ آتشـکدۀ مسـتِ جهــانسـوز توئی

مژده  ای مرغ چمن فصل بهار آمد باز

موسم مِی زدن و بـوس و کنـار آمد باز

مُطربِ عشق عجب ساز و نوائی دارد

نقـش هر پـرده کـه زد راه بجائی دارد

مــن از بیگـانگـان  دیگــر ننــالـم

که با من هر چه کرد آن آشنا کرد

من بخال لبت ای دوست گرفتار شدم

چشم بیمـار تو را دیدم  و بیمـار شدم

مـن خرابـاتیم از مـن سخـن یـار مخـواه

گـُنگم از گنگِ پریشان شده گفتار مخواه

من داشـتم به گلشن ِ خود  آشیــانه ای

آواره کرد عشق توأم ز آشیان خویش

من سر نمی نهم ، مگر اندر قــدوم یــــار

من جان نمیدهم ، مگر اندر هوای دوست

من همان روز ز فرهاد طمع ببریدم

که عِنان دل شیدا به لبِ شیـرین داد

منـش بـا خرقـۀ پشمـین کجــا انـدر کمـند آرَم

زره موئی که مُژگانش ره خنجر گزاران زد

گر والـۀ روی تـو نباشم چکنم

گر چه از هر دو جهان هیچ نشد حاصل ما

غم نباشد ، چو بـُوَد مهر تو انـدر دل مــــا

گر شبانان به سر کوی تو آیند و روند

خُرّم آن دَم که مرا شغل ، شبانی باشد

گـــر مـــرا ره بـــه در پـیر خرابـــات دهـی

به سر و جان به سویش راه نوردم ، نه به پا

گرچه یاران فارغند از یادِ مـن

از من ایشان را هزاران یاد باد

گردش باغ نخواهم ، نروم طرف چمن

روی گـلزار نجـویم که گـُلـندامم نیست

گره از زلفِ خـَم اندر خـَم دلبر وا شد

زاهدِ پـیر چو عُشـّاق جوان رُسوا شد

گـفتم از خـود بـِرَهم تا رُخ ماهِ تو ببـینم

چه کنم من که از این قیدِ مَنیـّت نرهیدم

گــفـتم انــدر خــواب بیـنم  چهـرۀ چــون آفـتــابـش

حسرت این خواب در دل ماند، چون خوابی ندارم

گفتم این جام جهان بین به تو کِی داد حکیم

گـفت  آنـروز کــه ایـن گـنبدِ مینــا میکـرد

گــیسـو و خــال لبـت دانـه و دامـند  چسـان

مرغ دل فارغ از این دام و از این دانه کنم

گر من از باغ تو یک میوه بچینم چه شود

پیـش پــائی  بچراغ تـو ببـینم  چــه شــود

گــر نثـار ِ قـدم یار ِ گـرامی  نکــنم

گوهر جان به چه کار دگرم باز آید

گفـتم صـنم پـرست مـشـو بـا صمـد نشین

گـفتا بکـوی عـشق همـین و همــان کـنند

گفـتم هـــوای میکــده  غــم میـبرد  ز دل

گفتا خوش آن کسان که دلی شادمان کنند

گفتم گره نگشوده ام زان طرّه  تا من بوده ام

گفتـا مَنـَش فرمـوده ام تا  با  تو طرّاری کند

گـوهـر ِ پــاک ببـاید کـه شـود قــابـل فـیض

ورنه هر سنگ و گِلی لؤلؤ و مرجان نشود

گـوی تـوفـیق و کرامت در میان افکنده اند

کس بمیدان در نمی آید  سواران را چه شد

گویند سنگ، لعل شود در مقام صبر

آری شود  ولیک بخون جگـر شـود

گفتم غم تـو دارم گفتـا غمـت سر آیـد     گفتم که ماه من شو گفتا اگر بر آید

گفتم ز مهـر ورزان رســم وفـــا بیـاموز      گفتا ز خوب رویـان این کـار کمتر آید

گفتم کـــه بــر خیـالت راه نظـر ببـندم      گفتا که شبروست او از راه دیگر آید

گفتم که بوی زلفت گمراه عالمـم کرد      گفتا اگـر بدانی هــم  اوت رهـبر آید

گفتم خوشا هوائی کز بـاد صبح خیزد       گفتا خنک نسیمی کزکوی دلبر آید

گفتم که نوش لعلت ما را بآرزو کُشت      گفتا تو بنـدگی کن کـو بنده پرور آید

گفتم دل رحیمت کی عـزم صلـح دارد      گفتا مگوی با کس تا  وقت آن بر آید

                       گفتم زمان عشرت دیدی که چون سرآمد

                       گفتا خموش حافظ کاین غصه هم سر آید      

که غلام در ِ او بنده نواز است هنوز

چشم بیمار تو ای مِی زده بیمارم کرد

حلـقۀ گیسویت ای یــار گرفتـارم کرد

چشم تو و خورشید جهان تاب کجا

یـاد رُخ دلـدار  و دل خـواب کجـا

چشم مخمور تو دارد ز دلم قصدِ جگر

تـُرک مستست  مگر میل کبـابی دارد

چشمۀ چشم مرا ای گل خندان دریاب

که به امّیدِ تو خـوش آب روانی دارد

چو بر روی زمین باشی توانائی غنیمت دان

کـه دوران، ناتـوانیها بسـی زیر زمـین دارد

چو عاشق میشدم گفـتم که بُردم گـوهر مقصود

ندانستم که این دریا چه موج خـون فشـان دارد

چــه آســان میـنمود اوّل غــم دریـا ببـوی ســود

غلط کردم که این طوفان بصد گوهر نمی ارزد

چه خـوش صیدِ دلم کـردی  بنـازم چشـم مَستت را

که کس مرغان وحشی را از این خوشتر نمیگیرد

هر کس که این ندارد حقــّا که آن ندارد

جز خم ابـروی دلـبر هـیـچ محرابـی نـدارم

جز غم هجران رویش من تب و تابی ندارم

جز سر کوی تو ای دوست ندارم جائی

در سرم نیست بجز خاک درت سودائی

جز گـل روی تـو  امّید به جــایی نبود

درد عشق است به غیر تو دوایی نبود

جُـز یـاد تـو در دلــم  قـراری نبود

ای دوست بجز تو غمگساری نبود

جلوۀ روی تو بی منـّتِ کس مقصود است

کـاین همه راه ، کران تا به کران  آمده ام

جمله اسرار نهان است درون ِ لبِ دوست

لب گشا ، پرده بر انداز از این مشکل ما

بنگــر به بــاطل مــا کـز آب وگِل خمیرند

پرپر شدم ز دوری او کـُنج این قـفس

این دام باز گیر تا که معلق زنان پرم

پرده از روی بیـنداز  بجــان تو قسم

غیر دیدار رُخت مُلتمسی نیست مرا

پرده بر گیر که من یار توأم

عاشقم ، عاشق رُخسار توأم

پرده بردار ز رُخ ، چهره گشا ، ناز بس است

عـــاشق سوخـته را دیـدن رویـت هـوس است

پروانۀ شمع ِ رُخ زیبای توأم

دلبـاختۀ قامتِ  رعنـای توأم

پیرانه سرم عشق جوانی بسر افتاد

وآن راز که در دل بنهفتم بدر افتاد

پیــوسـته تـر از ابـروی تو یافت نگردد

مشکین تری از گیسوی تو یافت نگردد

چه توان کرد که بانگ جرسی نیست مرا

با کاروان بگویید از راه کعبه برگرد

ما یار را به مستی بیرون خانه دیدیم

با که گویم  غم آن عـاشق دلـباخته را

که همه راز خود اندر شِکم چاه نمود

با که گویم غم دل جز تو که غمخوار منی

همــه عــالـم اگــَرَم پشـت کــند یــار منـی

با که گویم که ندیده است و نبیند به جهان

جُز خـَم ابرو  و جز زلـفِ چلیـپای تو را

با گلرخان بگوئید ما را به خود پذیرند

از عاشقان بیدل  همـواره دست گـیرند

باغبانـا ز خـزان بی خبرت  می بیـنم

آه از آن روز که بادت گل رعنا ببرد

بُـتا چون غمزه ات ناوُک فِشاند

دل مجروح من پیشـش سپر باد

بُتی دارم که گردِ گل ز سنبل سایه بان دارد

بهار عارضش خطـّی بخون ارغـوان دارد

بر خـَم ِ طـُرّۀ او چنگ زنم  چنگ زنان

که جز این حاصل دیوانۀ لا یعقل نیست

بر سر کوی تو ای مِی زده دیوانه شدم

عقـل را رانـدم و  وابسـتۀ میخـانه شدم

بـر غــم ِ پنهــان اگـر خـواهی گـواهی آشکــار

اشکِ سُرخم را روان بنگر تو بر رُخسار زرد

بر لب کوثـرم ای دوست ولی تشنه لبم

در کنار منی از هجر تو در تاب و تبم

بر هر دیاری بگذری  بر هر گروهی بنگری

با صد زبان با صد بیان در ذکر او غوغا بُوَد

بس تجربه کردیم درین دیر مُکافـات

با دُرد کشان هر که در افتاد بر افتاد

بشکنم این قلم و پـاره کـنم این دفتر

نتوان شرح کنم جلوۀ  والای تو را

بگــذر از خــویش اگر عاشق دلباخته ای

که میان تو و او جز تو کسی حایل نیست

بـلبـل از جلـوۀ گل نغمۀ داوود نمود

نغمه اش درد دل غمزده بهبود نمود

بندۀ پیر مُغـانم که ز جهلم بـِرَهانـَد

پیر ما هرچه کند عین عنایت باشد

به تو دل بستم و غیر تو کـسی نیست مرا

جز تو ای جان جهان دادرسی نیست مرا

به کـمندِ سر ِ زلـفِ تو  گـرفتـار شـدم

شُهرۀ شهر به هر کوچه و بازار شدم

بهار آمد که غم از جان برد  غم در دل افـزون شد

چه گویم کز غم آن سرو خندان جان ودل خون شد

بیــا ای ســاقـی گلــرُخ بیــاور بــادۀ رنگین

که فکری در درون ما از این بهتر نمیگیرد

بیدار شو ای یار از این خوابِ گران

بنگر رُخ دوست را به هر ذرّه عیان

پرتو روی تو ای دوست گرفتارم کرد

آرزوی خم گیسوی تو خم کرد قدم

باز انگـشت نمای  سر بـازار شدم

آن دل که به یـاد تو نبــاشد دل نیـست

قلبی که به عشقت نطپد جز گِل نیست

آن کــس  کـه ندارد بسر کوی تو راه

از زندگی بـی ثمـرش حـاصل نیست

آن شب که همه میکده ها باز شوند

یـاران خرابــات  هـــم آواز  شوند

آنروز که عاشق جمالت گشتم

دیـوانۀ روی بی مثـالت گشتم

آنکه رخسار تورا رنگ گل و نسرین داد

صـبر و آرام تــواند بـه مــن مسکـین داد

آید آن روز که خاکِ سر کویش باشم

ترکِ جان کرده و آشفتۀ رویش باشم

ابرو  و مُـژّۀ او  تیر و کمان است هنوز

طـُرّۀ گیسوی او عِطر فِشـان است هنوز

ابـــروی تـــو قبــلۀ نمــازم بــاشـد

یــاد تـو گــره گشــای رازم بـاشـد

از آن در ابروی خوبــان نظر پیوسته میدارم

که در ابروی هر مَهرو نمی بینم جز ابرویش

از آن ساعت که جام مِی بدست او مشرّف شد

زمـانه ســاغـر شــادی بیـاد مِی گـُـسـاران زد

از آن مِی ریز در جامم که جانم را فـنا ســازد

بُرون سازد ز هستی هسـته نیرنگ و دامم را

از آن مِی ده که جانم را ز قید خود رها سازد

بخود گیرد  زمــامم  را  فرو  ریزد مقـامم را

از آنرو هـست یاران را صفـاها  با مِـی لعـلش

که غیر از راستی نقشی در آن جوهر نمیگیرد

از بُن هر مژه ام آب روانست بیـا

اگرت میل لبِ جوی و تماشا باشد

از هسـتی خویشتن  گذر بـاید کــرد

زین دیو لعین صرفِ نظر باید کرد

امشب از حسرت رویت دگر آرامم نیست

دلــــم آرام نگــیرد کـــه  دلارامـم  نیـست

ای خوشا دولت آن مست که در پای حریف

سـر و دسـتــار نـدانـد  کـــه کـــدام  انـدازد

ای دوست ببین حال دل زار مرا

ویـن جــان بلا دیـدۀ بیمــار مـرا

عمر اگر خوش گذرد زندگی نوح کم است

ور به سختی گذرد  نیـم نفسی بسیـار است

هر چند  رهـایی ز قفس قسمت ما نیست

آن نیست که برهم  نزنم بال و پری چند

هر چه گویی آخری دارد، به غیرازحرفِ عشق

کـاین همـه گفتند و  آخـر نیـست ایـن افسـانه را

هر دَم از روی تو نقشی زَنَدم راه خیال

بـــا که گویم که درین پرده چها  میـبینم

هر کسی را نتوان گفت که صاحب نظراست

عشـق بـازی دگـر و  نفس پرستی دگـراست

هر کسی کو دور ماند از اصل خویش

بـــــاز  جوید  روزگار  وصل  خویش

همه در عید به صحرا و گلستان  بروند

من ِ سرمست ز میخانه کنم  رو  به خدا

همه غوّاص ادب بودم و هر جا صدفیست

همه بــازش دهن از حیرت دُردانۀ توست

همه کس طالب یارند چه هُــشیار و چه مَـست

همه جا خانۀ عشق است چه مسجد چه کـُنِشت